Passage 3.89
ContentsText
तदेतद्विज्ञाय ब्राह्मणः परिव्रज्य परिव्राडेकशाटी
मुण्डोऽपरिग्रहः शरीरक्लेशासहिष्णुश्चेदथवा
यथाविधिश्चेज्जातरूपधरो भूत्वा सपुत्रमित्रकलत्राप्त-
बन्धाद्वीनि स्वाध्यायं सर्वकर्माणि संन्यस्यायं
ब्रह्माण्डं च सर्वं कौपीनं दण्डमाच्छादनं
च त्यक्त्वा द्वन्द्वसहिष्णुर्न शीतं न चोष्णं न सुखं
न दुःखं न निद्रा न मानावमाने च षडूर्मिवर्जितो निन्दाहङ्कारमत्सरगर्वदम्भेर्ष्यासूयेच्छाद्वेष-
सुखदुःखकामक्रोधलोभमोहादीन्विसृज्य स्ववपुः
शवाकारमिव स्मृत्वा स्वव्यतिरिक्तं सर्वमन्तर्बहिरमन्यमानः
कस्यापि वन्दनमकृत्वा न नमस्कारो न स्वाहाकारो
न स्वधाकारो न निन्दास्तुतिर्यादृच्छिको भवेद्यदृच्छा-
लाभसन्तुष्टः सुवर्णादीन्न परिग्रहेन्नावाहनं न विसर्जनं
न मन्त्रं नामन्त्रं न ध्यानं नोपासनं न लक्ष्यं नालक्ष्यं
न पृथक् नापृथक् न त्वन्यत्र सर्वत्रानिकेतः स्थिरमतिः शून्यागारवृक्षमूलदेवगृहतृणकूटकुलालशालाग्निहोत्र-
शालाग्निदिगन्तरनदीतटपुलिनभूगृहकन्दरनिर्झरस्थण्डिलेषु वने वा श्वेतकेतुऋभुनिदाघऋषभदुर्वासःसंवर्तकदत्तात्रेयरैवतक-
वदव्यक्तलिङ्गोऽव्यक्ताचारो बालोन्मत्तपिशाचवदनुन्मत्तोन्मत्त-
वदाचरंस्त्रिदण्डं शिक्यं पात्रं कमण्डलुं कटिसूत्रं च तत्सर्वं
भूःस्वाहेत्यप्सु परित्यज्य कटिसूत्रं च कौओपीनं दण्डं वस्त्रं
कमण्डलुं सर्वमप्सु विसृज्याथ जातरूपधरश्चरेदात्मानमन्विच्छेद्यथा
जातरूपधरो निर्द्वन्द्वो निष्परिग्रहस्तत्त्वब्रह्ममार्गे सम्यक् सम्पन्नः
शुद्धमानसः प्राणसन्धारणार्थं यथोक्तकाले करपात्रेणान्येन वा
याचिताहारमाहरन् लाभलाभे समो भूत्वा निर्ममः
शुक्लध्यानपरायणोऽध्यात्मनिष्ठः शुभाशुभकर्मनिर्मूलनपरः
संन्यस्य पूर्णानन्दैकबोधस्तद्ब्रह्माहमस्मीति
ब्रह्मप्रणवमनुस्मरन्भ्रमरकीटन्यायेन शरीरत्रयमुत्सृज्य
संन्यासेनैव देहत्यागं करोति स कृतकृत्यो भवतीत्युपनिषत् ॥
Transliteration
tadetadvijñāya brāhmaṇaḥ parivrajya parivrāḍekaśāṭī
muṇḍo'parigrahaḥ śarīrakleśāsahiṣṇuścedathavā
yathāvidhiścejjātarūpadharo bhūtvā saputramitrakalatrāptabandhādvīni svādhyāyaṃ sarvakarmāṇi saṃnyasyāyaṃ
brahmāṇḍaṃ ca sarvaṃ kaupīnaṃ daṇḍamācchādanaṃ
ca tyaktvā dvandvasahiṣṇurna śītaṃ na coṣṇaṃ na sukhaṃ
na duḥkhaṃ na nidrā na mānāvamāne ca ṣaḍūrmivarjito nindāhaṅkāramatsaragarvadambherṣyāsūyecchādveṣasukhaduḥkhakāmakrodhalobhamohādīnvisṛjya svavapuḥ
śavākāramiva smṛtvā svavyatiriktaṃ sarvamantarbahiramanyamānaḥ
kasyāpi vandanamakṛtvā na namaskāro na svāhākāro
na svadhākāro na nindāstutiryādṛcchiko bhavedyadṛcchālābhasantuṣṭaḥ suvarṇādīnna parigrahennāvāhanaṃ na visarjanaṃ
na mantraṃ nāmantraṃ na dhyānaṃ nopāsanaṃ na lakṣyaṃ nālakṣyaṃ
na pṛthak nāpṛthak na tvanyatra sarvatrāniketaḥ sthiramatiḥ śūnyāgāravṛkṣamūladevagṛhatṛṇakūṭakulālaśālāgnihotraśālāgnidigantaranadītaṭapulinabhūgṛhakandaranirjharasthaṇḍileṣu vane vā śvetaketuṛbhunidāghaṛṣabhadurvāsaḥsaṃvartakadattātreyaraivatakavadavyaktaliṅgo'vyaktācāro bālonmattapiśācavadanunmattonmattavadācaraṃstridaṇḍaṃ śikyaṃ pātraṃ kamaṇḍaluṃ kaṭisūtraṃ ca tatsarvaṃ
bhūḥsvāhetyapsu parityajya kaṭisūtraṃ ca kaupīnaṃ daṇḍaṃ vastraṃ
kamaṇḍaluṃ sarvamapsu visṛjyātha jātarūpadharaścaredātmānamanvicchedyathā
jātarūpadharo nirdvandvo niṣparigrahastattvabrahmamārge samyak sampannaḥ
śuddhamānasaḥ prāṇasandhāraṇārthaṃ yathoktakāle karapātreṇānyena vā
yācitāhāramāharan lābhalābhe samo bhūtvā nirmamaḥ
śukladhyānaparāyaṇo'dhyātmaniṣṭhaḥ śubhāśubhakarmanirmūlanaparaḥ
saṃnyasya pūrṇānandaikabodhastadbrahmāhamasmīti
brahmapraṇavamanusmaranbhramarakīṭanyāyena śarīratrayamutsṛjya
saṃnyāsenaiva dehatyāgaṃ karoti sa kṛtakṛtyo bhavatītyupaniṣat ||